Orion.Net
|
ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝ |
| ΔΙΚΤΥΟ "NATURA 2000" |
|---|
|
Το δίκτυο "ΦΥΣΗ 2000" είναι ένας αριθμός βιοτόπων που προτάθηκαν, από τα κράτος μέλη, στην Ευρωπαίκή Κοινότητα ως ζώνες ειδικής προστασίας, με σκοπό να διατηρηθεί η ποικιλία των οικοσυστημάτων, του τοπίου και των ειδών της πανίδας και χλωρίδας. Το σύνολο των προτεινόμενων βιοτόπων από όλες τις Ευρωπαίκές χώρες θα αποτελέσει ένα συνεκτικό δίκτυο που θα εξασφαλίσει, με κατάλληλα διαχειριστικά μέτρα, τη διατήρηση της βιοποικιλότητας στο διηνεκές. Η δημιουργία ενός Ευρωπαϊκού Δικτύου Ειδικών Ζωνών Διατήρησης προβλέπεται από το άρθρο 3 της Κοινοτικής Οδηγίας 92/43 του Ευρωπαίκού Συμβουλίου της 21ης Μαίου 1992 "για τη διατήρηση των φυσικών οικοτόπων καθώς και της άγριας χλωρίδας και πανίδας". Για την Ελλάδα προτάθηκαν ήδη οι υπό ένταξη περιοχές αλλά οι πληροφορίες που είναι διαθέσιμες γι' αυτές είναι περιορισμένες. Το ίδιο βέβαια συμβαίνει και με άλλες χώρες (Βέλγιο, Ιρλανδία, Γαλλία κ.λ.π.) που έχουν υποβάλλει καταλόγους περιοχών με ελλιπή επιστημονικά δεδομένα και δίχως πλήρη χαρτογράφηση (European Commission DG XI's Nature Newsletter - 10/1999). To δίκτυο "Natura 2000" βρίσκεται στην τρίτη φάση εφαρμογής του, όπου τα κράτη - μέλη ορίζουν επίσημα του Τόπους Κοινοτικής Σημασίας ως Ειδικές Ζώνες Διατήρησης και καθορίζονται τα διαχειριστικά μέτρα που απαιτούνται για τη διατήρηση ή την αποκατάσταση των λειτουργιών των προτεινόμενων βιοτόπων. Διακόσιες τριάντα περιοχές στη χώρα μας , συνολικής έκτασης 26.000 τετρ. χλμ. περίπου, έγιναν προς το παρόν αποδεκτές από την Ευρωπαϊκή Ένωση ως θέσεις κοινοτικού ενδιαφέροντος (Natura Barometer 12-05-98), επί συνόλου διακοσίων σαράντα πέντε που είχαν προταθεί (Natura Barometer 15-09-97). Στο δίκτυο συμπεριλαμβάνονται και 52 περιοχές συνολικής έκτασης 5.000 τετρ. χλμ., σημαντικές για την προστασία της ορνιθοπανίδας, που αναφέρονται στην Οδηγία 79/409 της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Για κάποιες από αυτές τις περιοχές έχουν ανατεθεί - σε μερικές περιπτώσεις έχουν ολοκληρωθεί - τα Ειδικά Διαχειριστικά Σχέδια. Τις μελέτες ανέλαβε το Εθνικό Ίδρυμα Δασικών Ερευνών. Μαζί με τα δέκα πιλοτικά Ειδικά Διαχειριστικά Σχέδια που εκπονήθηκαν από το Ελληνικό Κέντρο Βιοτόπων Υγροτόπων, αποτελούν τα πρώτα δείγματα για το τι πρόκειται να γίνει στο μέλλον. Το κυνήγι, παρά τις διαβεβαιώσεις του ΥΠΕΧΩΔΕ και τις οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, εντάσσεται στα "προβλήματα" που επιβαρύνουν την πανίδα, ενώ ως ενδεδειγμένη λύση προτείνεται, αβίαστα, η απαγόρευση. Παρ' ότι η οδηγία αναφέρει ότι στην εκπόνηση και την εφαρμογή των Διαχειριστικών Σχεδίων στις περιοχές αυτές πρέπει να λαμβάνονται υπόψη οι τοπικές ιδιαιτερότητες, καθώς και τα ιδιαίτερα κοινωνικά και οικονομικά χαρακτηριστικά, αυτό δε φαίνεται να "επηρεάζει" τους μελετητές, οι οποίοι, είτε εκφράζοντας προσωπικές απόψεις, μη τεκμηριωμένες επιστημονικά, είτε υποκύπτοντας σε πιέσεις, προχωρούν σε προτάσεις που, αν εφαρμοστούν, θίγουν δραστηριότητες που και πανάρχαιες είναι και απόλυτα συμβατές με το περιβάλλον θεωρούνται (δασοπονία, αλιεία, κυνήγι, γεωργία, μελισσοκομία κ.λ.π.). Φαίνεται λοιπόν δεν είναι οι Κοινοτικές Οδηγίες, ούτε η δημιουργία του δικτύου Natura 2000 που απειλούν τις δραστηριότητες αυτές, αλλά η στενοκεφαλιά, η προκατάληψη και η έλλειψη ενημέρωσης κάποιων. Φτάνουμε, λοιπόν, στο σημείο να παρουσιάζονται Ειδικά Διαχειριστικά Σχέδια, Εκθέσεις Τεκμηρίωσης, Σχέδια Κοινών Υπουργικών Αποφάσεων και Σχέδια Προεδρικών Διαταγμάτων χωρίς να ενημερώνονται οι χρήστες των περιοχών (Γεωργοί, Δασικοί συνεταιρισμοί, Κτηνοτρόφοι, Μελισσοκόμοι, Κυνηγοί, Ψαράδες κ.λ.π.). Όσο για την απαίτηση υποβολής προτάσεων απ' όλους αυτούς …. ούτε λόγος. Που είναι λοιπόν η απαιτούμενη κοινωνική συναίνεση; Η εμπειρία διδάσκει ότι καμία απαγόρευση και κανένας νόμος, όσο αυστηρός κι αν είναι, δε φέρνει τα αναμενόμενα αποτελέσματα αν δε κατανοηθεί και δε στηριχθεί απ' όλους του φορείς και χρήστες της περιοχής. Πολύ περισσότερο όταν δεν υπάρχει και ο κατάλληλος μηχανισμός που θα επιφορτιστεί με την ευθύνη της φύλαξης των περιοχών αυτών. Η οδηγία 92/43 δεν αναφέρει για απαγορεύσεις , παρά μόνο για ρυθμίσεις, αν κριθούν απαραίτητες, και μόνο ως τμήμα συνολικού σχεδίου που λαμβάνει μέτρα ουσιαστικά, για τη διατήρηση της βιοποικιλότητας. Συγκεκριμένα αναφέρει ότι δεν υπάρχει προκαθορισμένος "τρόπος προστασίας" ενώ κατά την εφαρμογή της ορίζονται, από κάθε κράτος μέλος, τα μέσα και οι διαδικασίες που θα οδηγήσουν στην επίτευξη του στόχου. Τέτοια διαχειριστικά μέτρα λείπουν και όχι απαγορεύσεις που έτσι κι αλλιώς υπάρχουν πάμπολλες, σε κάθε επίπεδο. Μόνο που πρέπει να εφαρμοστούν. Αλλά από ποιόν; Όλοι μιλούν για μελέτες χωρίς να γνωρίζουν ποιος θα είναι ο φορέας διαχείρισης, ποιος θα είναι ο φορέας προστασίας ή αν θα υπάρχει κοινωνικός έλεγχος. Κανένας δεν κατάφερε να απαντήσει σε αυτά τα ερωτήματα που απασχολούν ιδιαίτερα τον κυνηγετικό κόσμο, ως άμεσα ενδιαφερόμενο. Είναι λοιπόν μεγάλη ευκαιρία για τις κυνηγετικές οργανώσεις να αποδείξουν ότι είναι οι μόνες, ουσιαστικά, ενδιαφερόμενες για τη σωτηρία του περιβάλλοντος, πραγματοποιώντας ουσιαστικές παρεμβάσεις τόσο σε επίπεδο ερωτήσεων και τοποθετήσεων όσο και σε επίπεδο εφαρμογής διαχειριστικών μέτρων (βελτιώσεις βιοτόπων, εμπλουτισμοί κ.λ.π.) Για το λόγο αυτό προτείνουμε:
|